Đoàn đi Tà Đùng theo tour riêng thường thuê xe hợp đồng thay cho xe giường nằm ghép: xe 16 chỗ cho đoàn khoảng mười người, xe 29 chỗ cho đoàn hai mươi người, xe 45 chỗ cho đoàn ba bốn chục người. Điều cần biết là đường vào nhiều điểm quanh hồ hẹp, dốc, có đoạn đường đất, nên xe lớn thường dừng ở điểm tập kết rồi khách chuyển sang xe nhỏ, xe trung chuyển hoặc đi bộ. Chọn loại xe phải tính cả chặng cuối này, không chỉ số ghế.
Bài này dành cho trưởng đoàn công ty, ban liên lạc lớp, người tổ chức chuyến đi gia đình nhiều thế hệ. Bài không nêu giá thuê xe vì giá đổi theo mùa, theo ngày trong tuần và theo đơn vị cho thuê; điều bài cung cấp là cách hỏi và cách so cho đúng.
Khi nào đoàn nên thuê xe riêng thay vì xe giường nằm ghép
Xe giường nằm ghép hợp với khách lẻ và nhóm nhỏ: mỗi người một giường, ngủ suốt đêm, sáng tới nơi. Khi đoàn từ khoảng mười lăm người trở lên, hoặc đoàn có yêu cầu riêng về giờ giấc, xe riêng bắt đầu có lợi. Đoàn chủ động giờ khởi hành, đón tại cổng công ty hay trước nhà, dừng nghỉ theo nhu cầu, và xe đi theo đoàn suốt hành trình.
Xe riêng cũng cho phép thay đổi lịch dễ hơn: đi ban ngày thay vì ban đêm, ghé Gia Nghĩa ăn trưa trên đường, kéo dài thêm một đêm. Đổi lại, xe ghế ngồi đi đường dài mệt hơn xe giường nằm nếu chạy đêm, nên đoàn thuê xe ghế thường chọn đi sáng sớm, tới nơi buổi chiều.
Có loại xe giường nằm cho thuê nguyên chuyến, thích hợp cho đoàn đông muốn vừa đi đêm vừa riêng xe. Loại này cần đặt sớm vì số lượng ít hơn và mùa cao điểm thường kín lịch.
Một tiêu chí nữa là thành phần đoàn. Đoàn nhiều người lớn tuổi, nhiều trẻ nhỏ cần dừng nghỉ thường xuyên, cần chỗ ngồi chủ động; xe ghép giường nằm không đáp ứng được những nhu cầu ấy, trong khi xe riêng có thể dừng ở bất kỳ trạm nghỉ phù hợp nào trên đường. Đoàn công ty muốn tổ chức phát biểu, phát quà, giới thiệu chương trình ngay trên xe cũng chỉ làm được với xe riêng.
So sánh các cỡ xe cho đoàn đi Tà Đùng
Số chỗ trên xe luôn lớn hơn số khách nên chở, vì cần chỗ cho hành lý, hướng dẫn viên và một hai ghế dự phòng. Bảng dưới là cách nhìn chung, không phải quy định:
| Cỡ xe | Đoàn hợp | Ưu điểm | Điều phải tính |
|---|---|---|---|
| Xe 7 chỗ, 9 chỗ | Gia đình nhỏ, nhóm bạn dưới bảy người | Vào được hầu hết đường quanh hồ | Đi đường dài chật, ít chỗ hành lý |
| Xe 16 chỗ | Đoàn mười tới mười hai người | Linh hoạt, vào được nhiều lối hẹp hơn xe lớn | Ghế thẳng, đi đêm khó ngủ; hành lý để sau ghế |
| Xe 29 chỗ | Đoàn mười tám tới hai mươi bốn người | Có khoang hành lý, đi đường dài dễ chịu hơn | Một số lối vào điểm lưu trú, bến thuyền có thể không vào được |
| Xe 45 chỗ | Đoàn ba mươi tới bốn mươi người | Một xe cho cả đoàn, dễ quản lý | Thường phải dừng ở điểm tập kết, chuyển xe nhỏ vào trong |
| Xe giường nằm thuê nguyên chuyến | Đoàn đông muốn đi đêm | Ngủ được, tiết kiệm một ngày | Ít xe, phải đặt sớm; cũng khó vào đường nhỏ |
Đoàn khoảng hai mươi lăm người nên cân nhắc giữa một xe 45 chỗ và hai xe 16 chỗ. Một xe lớn dễ quản lý, hai xe nhỏ linh hoạt hơn ở chặng cuối. Hỏi đơn vị tour xem điểm lưu trú và bến thuyền của chương trình xe lớn có vào tận nơi không.
Chỗ nào xe lớn khó vào
Quanh hồ Tà Đùng, đường chính đã được làm khá hơn trước, nhưng đường vào từng khu lưu trú, từng vườn, từng điểm ngắm cảnh thường là đường bê tông nhỏ, đường đất đỏ hoặc lối mòn có dốc. Xe lớn có thể vào được trời khô nhưng gặp khó khi trời mưa, khi phải quay đầu ở chỗ hẹp, hoặc khi gặp xe ngược chiều.
Vì vậy nhiều chương trình tour sắp một điểm tập kết, nơi xe lớn đỗ được, rồi dùng xe nhỏ, xe trung chuyển hoặc xe máy cày đưa khách vào trong. Với chặng thác, nhiều nơi chỉ có xe máy cày hoặc đi bộ. Đây không phải là thiếu sót của tour mà là đặc điểm của vùng hồ nằm giữa đồi.
Khi nhận báo giá, trưởng đoàn nên hỏi rõ: xe sẽ dừng ở những đâu, đoạn nào khách phải chuyển xe hay đi bộ, đi bộ bao xa, mang hành lý thế nào. Một đơn vị tour đã quen đường sẽ trả lời được ngay. Nếu câu trả lời là xe vào tận nơi mọi điểm, hãy hỏi lại xem họ đã từng đưa xe cỡ đó vào chưa, đặc biệt vào mùa mưa.
Mùa mưa là yếu tố đáng kể. Đường đất đỏ khi ướt trở nên trơn, xe lớn có thể bị lún bánh hoặc trượt ở đoạn dốc. Đơn vị tour có kinh nghiệm thường có phương án riêng cho mùa mưa: đổi điểm tập kết gần đường nhựa hơn, tăng số chuyến xe nhỏ, hoặc dời chặng có đường xấu sang lúc trời tạnh.
Người lớn tuổi, trẻ nhỏ và người khuyết tật trên xe đoàn
Ghế đầu cho người dễ say và người lớn tuổi. Trưởng đoàn nên xếp sẵn sơ đồ chỗ ngồi, ưu tiên hàng ghế đầu cho người cao tuổi, người say xe, phụ nữ mang thai. Người trẻ khoẻ ngồi phía sau.
Bậc lên xuống. Xe lớn có bậc cao, người đau gối cần có người đỡ khi lên xuống, nhất là lúc trời tối, mặt đường ướt. Hỏi bên cho thuê có bậc phụ hay tay vịn tốt không.
Ghế cho trẻ nhỏ. Xe khách thường không có ghế ngồi riêng cho trẻ. Trẻ nhỏ nên ngồi cạnh cha mẹ, thắt dây an toàn nếu ghế có dây, không đứng hay chạy trong xe khi xe đang chạy.
Xe lăn và người đi lại khó. Nếu đoàn có người dùng xe lăn, báo trước để chọn xe có khoang chứa đủ và tính lại các chặng nội khu. Nhiều điểm quanh hồ có dốc, bậc, đường đất, không thuận cho xe lăn.
Giờ dừng nghỉ dày hơn. Đoàn có người lớn tuổi, trẻ nhỏ nên dừng nghỉ nhiều hơn một chuyến bình thường. Trưởng đoàn bàn trước với tài xế để chọn trạm dừng có nhà vệ sinh sạch, chỗ ngồi.
Hợp đồng thuê xe đoàn nên ghi rõ những gì
Dù thuê xe qua đơn vị tour hay thuê trực tiếp, hợp đồng hoặc xác nhận đặt xe nên có các mục sau. Điều khoản cụ thể theo quy định hiện hành về vận tải hành khách theo hợp đồng, trưởng đoàn có thể nhờ đơn vị cho thuê giải thích:
- Loại xe, số chỗ, đời xe nếu muốn chắc chắn, có hay không có máy lạnh, cổng sạc.
- Lộ trình đi và về, các điểm đón trả, các điểm dừng nghỉ dự kiến.
- Ngày giờ khởi hành, ngày giờ về, xe có đi theo đoàn suốt hành trình hay chỉ đưa đón.
- Phí cầu đường, bến bãi, ăn ngủ của tài xế do ai trả.
- Phụ phí nếu đi thêm ngoài lộ trình, chạy thêm giờ.
- Xử lý khi xe hỏng giữa đường: đổi xe trong bao lâu, ai chịu chi phí phát sinh.
- Chính sách đặt cọc, đổi ngày, huỷ chuyến.
- Thông tin hoá đơn nếu công ty cần chứng từ.
Xe chở khách theo hợp đồng có yêu cầu về danh sách hành khách và giấy tờ theo quy định. Trưởng đoàn nên gửi danh sách sớm cho bên cho thuê để họ chuẩn bị.
Ngày đi: trưởng đoàn làm gì với chiếc xe
Có xe riêng thì trưởng đoàn có thêm việc. Một trình tự gọn cho ngày khởi hành:
- Hôm trước ngày đi, gọi xác nhận lại với bên cho thuê: giờ xe tới, biển số, tên và số điện thoại tài xế. Gửi tài xế địa chỉ đón chính xác, kèm vị trí trên điện thoại.
- Đến điểm đón sớm hơn đoàn. Kiểm xe: sạch, máy lạnh chạy, dây an toàn có, cửa thoát hiểm không bị chắn.
- Điểm danh từng người khi lên xe theo danh sách, xếp hành lý vào khoang, đếm số kiện.
- Phổ biến ngắn cho đoàn: giờ dự kiến tới, các lần dừng nghỉ, quy tắc trên xe như thắt dây an toàn, không đứng khi xe chạy, giữ vệ sinh.
- Mỗi lần dừng nghỉ, báo rõ giờ quay lại xe và điểm danh trước khi chạy tiếp.
- Tới nơi, xác nhận với tài xế lịch ngày hôm sau, chỗ đỗ xe, chỗ nghỉ của tài xế.
Một người phụ trách việc điểm danh, một người phụ trách liên lạc với tài xế và đơn vị tour, là cách chia việc hợp lý cho đoàn trên hai mươi người.
Tài xế, giờ lái và nhịp đi của đoàn
Chặng TP.HCM – Tà Đùng dài, đoạn cuối có đèo. Với xe riêng, trưởng đoàn nên hỏi đơn vị cho thuê về số tài xế: chuyến đi đêm hoặc lịch nhiều giờ lái liên tục nên có hai tài xế thay nhau. Tài xế mệt là rủi ro lớn nhất của một chuyến đi đường dài, lớn hơn mọi chuyện ăn ở.
Đừng ép tài xế chạy nhanh để kịp lịch. Nếu đoàn trễ giờ khởi hành, phần trễ đó nên được bù bằng cách cắt bớt một điểm ghé, không phải bằng cách chạy nhanh hơn trên đèo. Trưởng đoàn cũng nên nhắc đoàn không mời tài xế uống rượu trong bữa tối nếu hôm sau xe còn chạy.
Lịch nghỉ của tài xế cần được tính vào chương trình. Sau một đêm lái, tài xế phải ngủ bù ban ngày; trong thời gian đó đoàn đi các chặng nội khu bằng xe trung chuyển, xe máy cày hoặc đi bộ. Đây là lý do nhiều tour sắp chặng ngày đầu nhẹ.
Chi phí xe trong tổng ngân sách đoàn
Với đoàn đông, chi phí xe chia đầu người có thể thấp hơn vé xe giường nằm ghép, nhưng cũng có thể cao hơn nếu đoàn ít người mà thuê xe lớn, hoặc xe phải chờ đoàn nhiều ngày. Cách so đúng là tính tổng chi phí xe cả chuyến, gồm phụ phí, rồi chia cho số người đi thật, không phải số chỗ của xe.
Những khoản hay bị quên khi lập ngân sách gồm phí cầu đường, bến bãi, chỗ ngủ và bữa ăn của tài xế, chi phí xe trung chuyển hoặc xe máy cày ở chặng trong, và tiền chờ thêm giờ. Hỏi đơn vị tour xem báo giá đã bao gồm những khoản nào.
Đoàn có hoá đơn công ty cần hỏi trước loại chứng từ được xuất. Phần hợp đồng, hoá đơn cho đoàn công ty được nói kỹ hơn ở danh mục tour đoàn của trang.
Câu hỏi thường gặp
Xe 45 chỗ có vào được tận điểm lưu trú ở Tà Đùng không?
Tùy điểm lưu trú. Một số khu nằm gần đường chính thì xe lớn vào được, nhiều khu khác nằm trên đường nhỏ, dốc hoặc đường đất nên xe lớn dừng ở điểm tập kết rồi chuyển khách bằng xe nhỏ. Hỏi đơn vị tour cụ thể cho chương trình của đoàn.
Đoàn hai mươi người nên thuê một xe hay hai xe?
Một xe 29 chỗ thường vừa cho đoàn hai mươi người kèm hành lý. Hai xe 16 chỗ linh hoạt hơn khi đường vào hẹp hoặc khi đoàn muốn chia nhóm đi khác lịch, nhưng khó quản lý hơn và tốn hai tài xế. Quyết định dựa trên chương trình cụ thể.
Đi xe ghế ngồi đêm lên Tà Đùng có mệt không?
Mệt hơn xe giường nằm, vì khó ngủ sâu khi ngồi. Đoàn thuê xe ghế ngồi thường chọn khởi hành sáng sớm và tới nơi buổi chiều, hoặc đi đêm nhưng chấp nhận ngày đầu nghỉ nhiều hơn. Đoàn đông muốn đi đêm có thể hỏi thuê nguyên xe giường nằm.
Có cần hai tài xế cho chuyến đi Tà Đùng không?
Với chuyến đi đêm hoặc lịch lái nhiều giờ liên tục, nên có hai tài xế thay nhau để bảo đảm an toàn. Thời gian lái liên tục và tổng thời gian lái trong ngày của tài xế có quy định riêng, đơn vị cho thuê xe là bên phải tuân thủ. Trưởng đoàn nên hỏi rõ khi đặt xe.
Thuê xe riêng có tự ghép thêm điểm ngoài chương trình được không?
Thường được nếu báo trước và chấp nhận phụ phí theo quãng đường hoặc giờ chạy thêm. Tuy vậy, thêm điểm làm lịch dài ra, tài xế mệt hơn, và các chặng chính ở hồ có thể bị dồn. Bàn với đơn vị tour trước khi đi, đừng tự đổi lịch giữa đường.