Muốn có ảnh đẹp trên thuyền ở hồ Tà Đùng, hãy chụp vào buổi sáng sớm khi mặt hồ lặng và ánh sáng xiên, chọn chỗ ngồi cạnh mạn thuyền phía có nắng chiếu từ bên hông hoặc phía sau, xếp các đảo thành lớp gần xa trong khung hình, và nhờ người lái chạy chậm hoặc tắt máy ở những chỗ đẹp. Điện thoại nên nằm trong túi chống nước có dây đeo cổ; chỉ chụp khi thuyền chạy chậm, cầm bằng hai tay, không chồm người ra ngoài mạn.
Ảnh chụp từ thuyền khác ảnh chụp từ trên đồi. Bạn ở ngang mặt nước, đảo hiện ra ở tầm mắt, có phản chiếu, có người trong khung hình, có chuyển động. Những gợi ý dưới đây dành cho khách tour cầm điện thoại hoặc máy ảnh phổ thông, không cần thiết bị chuyên nghiệp.
Vì sao ảnh trên thuyền khó hơn trên bờ
Trên bờ, bạn đứng yên, có thời gian chỉnh khung hình, chụp lại nhiều lần. Trên thuyền, mọi thứ chuyển động: thuyền tiến về phía trước, lắc nhẹ theo sóng, cảnh vật trôi qua, người ngồi cạnh che khung hình. Máy ảnh điện thoại xử lý tốt trong điều kiện sáng, nhưng chuyển động và rung có thể làm ảnh mờ, nhất là khi trời còn tối hoặc có sương.
Thêm vào đó là ánh sáng phản chiếu. Mặt nước như một tấm gương lớn, có thể làm ảnh chói, mất chi tiết ở vùng nước hoặc làm bầu trời trắng xoá. Biết những khó khăn này giúp bạn chọn đúng lúc và đúng cách.
Cái khó lớn nhất lại không phải kỹ thuật mà là sự an toàn. Khi mải chụp, người ta dễ quên mình đang ở trên thuyền nhỏ: đứng dậy, chồm ra ngoài, dồn sang một bên. Nhiều chiếc điện thoại đã nằm lại đáy hồ vì một cú chồm người như thế, và một số người đã ngã. Ảnh đẹp không đáng đổi lấy một cú ngã xuống nước lạnh.
Vì vậy, nguyên tắc đầu tiên là chụp trong tư thế ngồi, áo phao cài khoá, và chấp nhận rằng có những khung hình bạn sẽ không với tới được từ chỗ ngồi của mình.
Chọn giờ theo kiểu ảnh muốn có
Ánh sáng quyết định phần lớn chất lượng ảnh phong cảnh. Bảng dưới là quan sát chung ở hồ vùng cao, không phải ngày nào cũng đúng:
| Thời điểm | Ánh sáng và mặt hồ | Hợp với kiểu ảnh |
|---|---|---|
| Sáng sớm, ngay sau bình minh | Ánh sáng xiên, mềm, có thể có sương trên đảo; hồ thường lặng | Đảo xếp lớp trong sương, phản chiếu, ảnh có chiều sâu |
| Giữa buổi sáng | Sáng rõ, màu nước xanh, sương tan | Ảnh màu sắc tươi, ảnh người trên thuyền rõ mặt |
| Giữa trưa | Nắng gắt từ trên xuống, bóng đổ ngắn, chói mặt nước | Khó chụp đẹp; nếu chụp nên tìm bóng đảo |
| Chiều muộn | Ánh sáng ấm, xiên; gió có thể lên, hồ gợn | Ảnh ấm áp, ảnh ngược sáng có viền sáng |
| Trời nhiều mây, mưa nhẹ | Ánh sáng dịu, không chói, mây vờn đỉnh đồi | Ảnh tâm trạng, mây, sương; cần giữ máy khô |
Trong tour, giờ đi thuyền thường đã được sắp. Nếu bạn quan tâm nhiều tới ảnh, hãy hỏi đơn vị tour trước về giờ đi thuyền, và với tour riêng, đề nghị đi sớm. Bài về giờ đi thuyền đẹp nhất của cùng danh mục bàn kỹ hơn về chuyện này.
Một khó khăn nữa là độ cao thấp của góc nhìn. Ngồi trên thuyền nhỏ, mắt bạn chỉ cao hơn mặt nước khoảng một mét. Từ góc ấy, các đảo gần che khuất đảo xa, đường chân trời bị chắn bởi đồi. Thay vì cố chụp toàn cảnh như từ Topview, hãy tận dụng góc thấp để làm điều nó làm tốt nhất: cho người xem cảm giác đang ngồi ngay sát mặt nước.
Bố cục: những khung hình hay trên thuyền
Không cần biết lý thuyết nhiếp ảnh, vài nguyên tắc sau đã giúp ảnh khác hẳn:
- Xếp đảo thành lớp. Tìm góc mà một đảo gần ở phía trước, vài đảo xa hơn phía sau, đồi núi ở hậu cảnh. Ảnh sẽ có chiều sâu thay vì phẳng.
- Đặt đường chân trời lệch. Để đường mặt nước ở một phần ba dưới hoặc trên khung hình, tuỳ bạn muốn nhấn bầu trời hay mặt nước. Giữ đường này thẳng.
- Dùng mũi thuyền làm tiền cảnh. Một phần mũi thuyền hoặc mạn thuyền ở góc khung hình cho người xem biết ảnh được chụp từ thuyền, tạo đường dẫn mắt vào cảnh.
- Chụp vệt nước sau đuôi thuyền. Đường sóng trắng sau thuyền đang chạy dẫn mắt về phía đảo xa.
- Chờ phản chiếu. Khi thuyền dừng ở vùng nước lặng, đảo và mây phản chiếu xuống mặt hồ. Chụp nhanh trước khi gió làm gợn mặt nước.
- Đưa người vào cảnh. Một người ngồi quay lưng nhìn ra hồ cho ảnh có câu chuyện và cho biết tỷ lệ của cảnh.
Chụp người trên thuyền mà không phải đứng dậy
Ai cũng muốn có ảnh mình trên thuyền với đảo phía sau. Cách an toàn là để người được chụp ngồi ở phía mũi hoặc giữa thuyền, quay người nhẹ về phía người chụp, còn người chụp ngồi ở phía đối diện, cầm máy thấp ngang tầm mắt người ngồi. Không ai phải đứng.
Ánh sáng nên chiếu từ bên hông hoặc chéo phía trước người được chụp, không để mặt trời ở ngay sau lưng họ, trừ khi bạn cố ý chụp ngược sáng tạo bóng. Khi nắng gắt, mũ rộng vành có thể đổ bóng che mặt; nghiêng mũ hoặc chụp lúc người được chụp ngẩng nhẹ lên.
Ảnh ngồi quay lưng, nhìn ra hồ, thường đẹp và tự nhiên hơn ảnh nhìn thẳng ống kính, lại không phải tạo dáng lâu. Áo phao màu cam trong ảnh có thể không hợp ý bạn, nhưng nó là một phần câu chuyện của chuyến đi thật, và giữ bạn an toàn.
Nếu muốn chụp ảnh cả nhóm, hãy làm khi thuyền đã cập đảo hoặc về bến, đứng trên đất vững. Cố gắng gom cả nhóm vào khung hình trên thuyền nhỏ thường dẫn tới việc mọi người dồn về một phía.
Chụp sương, mây và mưa: cảnh khó nhưng đáng
Nhiều khách tour thất vọng khi sáng đi thuyền gặp trời mù, mưa bụi. Thật ra đây lại là lúc có những tấm ảnh khác hẳn ảnh quảng bá. Mây trắng vờn trên đỉnh đảo, đảo xa chỉ còn là những lớp bóng xám nhạt dần, mặt hồ lặng như tờ giấy. Cảnh như vậy hợp với ảnh đơn sắc, ảnh tối giản, nhiều khoảng trống.
Khi chụp trong sương, đừng để máy tự tăng sáng quá mức làm ảnh bệt màu. Trên điện thoại, chạm vào vùng sáng nhất rồi kéo giảm độ sáng một chút để giữ chi tiết của sương. Chọn một chủ thể rõ ở gần như mũi thuyền, một đảo gần, một người ngồi, để mắt người xem có chỗ bám giữa khung hình mờ.
Trời mưa nhẹ thì quan trọng nhất là giữ máy khô. Túi chống nước phát huy tác dụng ở đây. Giọt nước trên ống kính làm ảnh nhoè; lau bằng khăn mềm trước mỗi lần chụp. Nếu mưa nặng hạt, cất máy, kéo áo mưa, ngồi yên tận hưởng; không tấm ảnh nào đáng để máy ướt hỏng hay để bạn bị lạnh.
Một gợi ý cho người thích chụp: ghi lại cùng một khung cảnh vào những lúc khác nhau của chặng thuyền, lúc đi và lúc về, để thấy ánh sáng và sương đã đổi ra sao chỉ trong một buổi sáng.
Giữ điện thoại và máy ảnh an toàn
Túi chống nước có dây đeo cổ. Thứ rẻ nhất mà đáng giá nhất. Phần lớn túi cho phép chụp xuyên qua, dù chất lượng ảnh có thể giảm nhẹ. Có thể lấy điện thoại ra khi thuyền dừng hẳn, nhưng giữ dây đeo vào cổ tay.
Dây đeo cổ tay hoặc dây đeo máy. Với điện thoại không có túi, một dây đeo cổ tay giúp không làm rơi khi thuyền xóc bất ngờ.
Hai tay cầm máy. Một tay cầm điện thoại chìa ra ngoài mạn thuyền là tư thế nguy hiểm nhất cho cả người và máy.
Lau ống kính. Nước bắn và hơi sương làm ống kính mờ. Mang một khăn mềm khô trong túi đeo, lau trước mỗi lần chụp.
Pin và bộ nhớ. Sạc đầy điện thoại từ tối hôm trước, dọn bộ nhớ. Không ai muốn dừng giữa hồ vì máy báo đầy.
Không đổi ống kính trên thuyền. Với máy ảnh rời, đổi ống kính trên thuyền đang lắc dễ rơi và để bụi nước lọt vào cảm biến. Chọn một ống kính đa dụng từ trên bờ.
Thiết bị bay chụp từ trên cao: hỏi trước khi dùng
Nhiều ảnh nổi tiếng về hồ Tà Đùng được chụp từ thiết bị bay không người lái. Khách tour mang theo thiết bị này cần biết rằng việc bay ở một số khu vực có quy định riêng, nhất là gần công trình thuỷ điện và trong vùng rừng được bảo vệ. Quy định cụ thể thay đổi theo thời gian; người dùng có trách nhiệm tìm hiểu và tuân thủ văn bản hiện hành.
Về thực tế, cất cánh và hạ cánh trên thuyền nhỏ đang chòng chành là việc khó và rủi ro, thiết bị rơi xuống hồ là mất hẳn. Nếu định bay, hãy làm từ trên bờ hoặc trên đảo đã được phép lên, khi đoàn dừng nghỉ, và hỏi hướng dẫn viên trước.
Cũng nên tôn trọng những người khác: không bay sát đầu đoàn khác, không bay qua nhà dân, không làm ồn ở những nơi yên tĩnh. Ảnh đẹp không nên đổi bằng sự phiền toái cho người xung quanh.
Ảnh của chính hướng dẫn viên hay người lái chụp giúp thường tự nhiên hơn ảnh tự chụp, vì họ biết chỗ nào đẹp và lúc nào nên chụp.
Sau chặng thuyền: chọn ảnh và giữ kỷ niệm
Trên thuyền, đừng xem lại ảnh vừa chụp. Nhìn màn hình khi thuyền đang lắc là cách nhanh nhất để say sóng, và bạn có thể bỏ lỡ những khoảnh khắc đẹp tiếp theo. Dành việc chọn ảnh tới lúc ngồi nghỉ trưa hoặc trên xe về.
Khi chọn ảnh, ưu tiên những tấm có câu chuyện: một người nhìn ra hồ, mũi thuyền hướng về đảo, vệt nước sau đuôi thuyền, sương trên đỉnh đồi. Những tấm như vậy thường gợi lại chuyến đi rõ hơn những tấm chụp đúng khung hình nhưng không có gì đặc biệt.
Nếu đăng ảnh lên mạng xã hội, cân nhắc trước khi gắn vị trí chính xác của những nơi yên tĩnh, ít người biết. Và khi chụp có người dân địa phương, người làm nghề trên hồ, hãy xin phép trước khi đăng ảnh có mặt họ.
Một gợi ý nữa: dành vài phút trên thuyền không chụp gì cả. Cất máy, nhìn hồ, nghe tiếng nước. Những phút ấy thường là thứ người ta nhớ lâu nhất, lâu hơn mọi tấm ảnh.
Câu hỏi thường gặp
Chụp ảnh qua túi chống nước có rõ không?
Phần lớn túi chống nước cho phép chụp xuyên qua với chất lượng tạm được, đủ cho ảnh kỷ niệm. Ảnh có thể kém nét hoặc bị loá nhẹ. Khi thuyền dừng hẳn và bạn ngồi vững, có thể lấy điện thoại ra chụp, giữ chắc dây đeo cổ tay.
Có nên đứng ở mũi thuyền để chụp ảnh không?
Không nên. Mũi thuyền là chỗ lắc nhiều nhất, đứng ở đó khi thuyền đang chạy hoặc ở vùng có sóng rất dễ ngã. Các ảnh đứng mũi thuyền trên mạng thường được chụp khi thuyền đã neo ở vùng nước lặng, có người giữ.
Giờ nào chụp ảnh hồ Tà Đùng từ thuyền đẹp nhất?
Sáng sớm thường đẹp nhất nhờ ánh sáng xiên, mặt hồ lặng và có thể có sương trên đảo. Giữa trưa nắng gắt, chói, khó chụp. Chiều muộn ánh sáng ấm nhưng gió có thể làm mặt hồ gợn. Thời tiết từng ngày quyết định nhiều.
Có được dùng thiết bị bay chụp ảnh ở hồ Tà Đùng không?
Việc bay có thể bị giới hạn ở một số khu vực như gần công trình thuỷ điện hoặc vùng rừng được bảo vệ, theo quy định hiện hành. Hãy tìm hiểu quy định và hỏi hướng dẫn viên trước. Không nên cất hạ cánh trên thuyền nhỏ.
Làm rơi điện thoại xuống hồ thì có lấy lại được không?
Gần như không. Hồ sâu, đáy là địa hình đồi núi ngập nước, nước không trong tới đáy. Đây là lý do nên dùng túi chống nước có dây đeo hoặc dây đeo cổ tay ngay từ đầu chặng thuyền.