Kinh doanh lữ hành đưa khách đi Tà Đùng: điều kiện, giấy phép, trách nhiệm với khách

Muốn bán và tổ chức tour Tà Đùng trọn gói một cách chính danh, người kinh doanh cần thành lập doanh nghiệp, đáp ứng các điều kiện kinh doanh dịch vụ lữ hành nội địa theo Luật Du lịch (ký quỹ tại ngân hàng, có người phụ trách kinh doanh lữ hành đủ trình độ hoặc chứng chỉ nghiệp vụ) và được cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh cấp giấy phép. Có giấy phép rồi, doanh nghiệp còn gánh nhiều nghĩa vụ với khách: hợp đồng, thông tin trung thực, an toàn, bảo hiểm theo quy định, xử lý sự cố.

Bài này dành cho người đang làm dịch vụ quanh hồ, như chủ villa, chủ homestay, người hay gom khách đi Tà Đùng, đang cân nhắc chuyển từ bán dịch vụ lẻ sang bán tour trọn gói; và cho khách muốn hiểu vì sao giấy phép lữ hành quan trọng. Bài chỉ trình bày nguyên lý. Mức ký quỹ, hồ sơ, thời hạn và điều kiện cụ thể có thể được sửa đổi; trước khi làm, kiểm văn bản hiện hành và hỏi cơ quan chuyên môn về du lịch của tỉnh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở.

Dịch vụ lẻ và chương trình du lịch: ranh giới ở đâu

Một chủ villa cho thuê phòng là kinh doanh lưu trú. Một chủ thuyền chở khách ngắm hồ là kinh doanh vận tải hành khách đường thủy. Một nhà vườn bán trái là kinh doanh nông sản. Mỗi việc có điều kiện riêng, nhưng không phải là kinh doanh lữ hành.

Khi một người gom nhiều dịch vụ lại, như xe khứ hồi, phòng, bữa ăn, thuyền, tham quan, thành một chương trình có lịch trình, có giá trọn gói, bán cho khách và tổ chức thực hiện, thì đó là chương trình du lịch, và việc bán nó thuộc kinh doanh dịch vụ lữ hành.

Ranh giới này quan trọng vì kinh doanh lữ hành là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Người không đủ điều kiện mà vẫn bán tour trọn gói có thể bị xử phạt, và khi có tranh chấp với khách thì ở thế yếu. Nhiều mô hình nhỏ đang vận hành trong vùng xám; điều đó không làm vùng xám an toàn hơn.

Một cách làm phổ biến và đúng luật là chủ dịch vụ tại chỗ hợp tác với doanh nghiệp lữ hành có giấy phép: doanh nghiệp bán tour và chịu trách nhiệm với khách, chủ dịch vụ cung cấp phần của mình.

Điều kiện chính để được cấp giấy phép lữ hành nội địa

Theo Luật Du lịch, điều kiện kinh doanh dịch vụ lữ hành nội địa gồm ba nhóm chính. Thứ nhất, là doanh nghiệp thành lập theo pháp luật về doanh nghiệp; hộ kinh doanh hay cá nhân không được cấp loại giấy phép này. Thứ hai, ký quỹ kinh doanh dịch vụ lữ hành tại ngân hàng theo mức quy định. Thứ ba, người phụ trách kinh doanh dịch vụ lữ hành phải tốt nghiệp chuyên ngành về lữ hành từ một trình độ nhất định, hoặc tốt nghiệp ngành khác và có chứng chỉ nghiệp vụ điều hành du lịch nội địa.

Hồ sơ xin giấy phép nộp cho cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh nơi doanh nghiệp có trụ sở. Sau khi được cấp, doanh nghiệp có thông tin trong cơ sở dữ liệu doanh nghiệp lữ hành mà cơ quan quản lý công bố, khách có thể tra cứu.

Với tỉnh Lâm Đồng sau sáp nhập, cơ quan chuyên môn về du lịch của tỉnh là nơi tiếp nhận cho doanh nghiệp có trụ sở trong tỉnh, kể cả ở xã Tà Đùng. Doanh nghiệp ở TP.HCM bán tour đi Tà Đùng thì làm thủ tục tại TP.HCM.

Các mức ký quỹ, thành phần hồ sơ, thời hạn giải quyết đã được hướng dẫn trong nghị định và thông tư, và từng được điều chỉnh. Bài không nêu con số để tránh lạc hậu; người làm hồ sơ nên đọc trực tiếp văn bản đang có hiệu lực.

Nghĩa vụ chính của doanh nghiệp lữ hành với khách

Bảng dưới gom những nghĩa vụ thường được nhắc theo Luật Du lịch, diễn đạt theo cách áp vào một tour vùng hồ. Không thay cho văn bản luật.

Nghĩa vụ chịu trách nhiệm về dịch vụ đã cam kết là điểm nhiều người mới vào nghề không lường hết: thuyền của đối tác hỏng, bếp của đối tác nấu dở, khách vẫn đòi ở doanh nghiệp bán tour. Đây là lý do thoả thuận với đối tác tại chỗ cần rõ ràng.

Từ chủ villa, homestay sang bán tour: các con đường

Người đang có villa, homestay ở Tà Đùng và muốn bán tour có vài con đường. Con đường thứ nhất là tự thành lập doanh nghiệp, đáp ứng điều kiện, xin giấy phép lữ hành. Cách này cho toàn quyền với sản phẩm nhưng tốn công sức, vốn ký quỹ, và cần người phụ trách đủ điều kiện.

Con đường thứ hai là hợp tác với một doanh nghiệp lữ hành có giấy phép: doanh nghiệp đứng tên chương trình, ký hợp đồng với khách, còn chủ villa cung cấp lưu trú, có thể cùng thiết kế chương trình. Doanh thu chia theo thoả thuận. Cách này nhanh, đúng luật, nhưng phụ thuộc vào đối tác.

Con đường thứ ba là chỉ bán dịch vụ của chính mình, như phòng, BBQ tại villa, và giới thiệu khách tới các dịch vụ khác như thuyền, vườn để khách tự đặt và tự trả. Cách này đơn giản nhất về pháp lý, nhưng khách phải tự ráp, mất đi cái tiện của tour trọn gói.

Không có con đường nào đúng cho mọi người. Quy mô, vốn, thời gian và mong muốn kiểm soát sản phẩm sẽ quyết định. Điều nên tránh là con đường thứ tư: bán trọn gói như một doanh nghiệp lữ hành mà không có tư cách đó.

Thiết kế một chương trình tour Tà Đùng có trách nhiệm

Ngoài điều kiện pháp lý, một doanh nghiệp bán tour Tà Đùng còn chịu trách nhiệm về cách chương trình được thiết kế. Một chương trình tốt có nhịp vừa sức: xe đêm, sáng nghỉ, chiều nhẹ, tối BBQ, sáng hôm sau thuyền, Topview, vườn, rồi về. Dồn quá nhiều chặng vào một ngày rưỡi làm khách mệt và tăng rủi ro.

Chương trình nên có phương án thời tiết cho từng chặng, có ghi chú cho người lớn tuổi, trẻ nhỏ, có quy tắc ứng xử với vùng hồ và người dân. Mô tả phải trung thực: "Vịnh Hạ Long trên cao nguyên" là một biệt danh quen, không phải tên địa danh chính thức; thác được đi tới bằng xe máy cày thì nói đúng như vậy, không phóng đại.

Doanh nghiệp cũng nên tính tới sức chứa của vùng: chọn đối tác tại chỗ không nhận quá sức, phân bố đoàn để không dồn cùng giờ ở một bến, một vườn. Một chương trình bền là chương trình mà người dân quanh hồ còn muốn đón.

Cuối cùng, chương trình nên được thử trước bằng chính người của doanh nghiệp, đi đúng nhịp, đúng mùa, ghi lại chỗ nào mệt, chỗ nào chờ lâu, rồi mới bán. Một chương trình chưa ai đi thử mà đem bán là đem khách ra thử nghiệm.

Những rủi ro pháp lý hay gặp khi làm tour không bài bản

Rủi ro thường gặp nhất là bán tour khi chưa có giấy phép, hoặc dùng giấy phép của người khác theo kiểu "mượn tên". Khi có tai nạn hay tranh chấp, việc này lộ ra rất nhanh, và cả bên cho mượn lẫn bên mượn đều gặp rắc rối.

Rủi ro thứ hai là quảng cáo sai sự thật: dùng ảnh không phải của mình, hứa dịch vụ không có, ghi giá không gồm những khoản bắt buộc. Rủi ro thứ ba là không có hợp đồng, chỉ trao đổi qua tin nhắn mơ hồ; khi khách khiếu nại, doanh nghiệp khó chứng minh mình đã làm đúng cam kết.

Rủi ro thứ tư là chọn đối tác phương tiện không đủ điều kiện, như thuyền không đăng ký, xe không phù hợp chở khách. Khi tai nạn xảy ra, trách nhiệm của doanh nghiệp bán tour là rất lớn.

Rủi ro thứ năm ít ai nghĩ tới là thông tin cá nhân của khách: danh sách đoàn có họ tên, số giấy tờ, số điện thoại được gửi qua lại giữa nhiều bên. Doanh nghiệp cần giữ những dữ liệu này cẩn thận, chỉ chia sẻ cho bên cần dùng, và không dùng vào việc khác.

Cách phòng không phức tạp: làm đúng thủ tục, ghi rõ ràng, chọn đối tác đủ điều kiện, mua bảo hiểm theo quy định và cân nhắc mua thêm cho khách, giữ chứng từ.

Khách tour được lợi gì khi đi với doanh nghiệp có giấy phép

Với khách, đi tour của doanh nghiệp có giấy phép không bảo đảm chuyến đi hoàn hảo, nhưng bảo đảm có một bên chịu trách nhiệm rõ ràng. Doanh nghiệp đã ký quỹ, có người phụ trách đủ điều kiện, chịu sự quản lý của cơ quan chuyên môn, và có thể bị xử lý nếu vi phạm.

Khi có tranh chấp, khách có kênh phản ánh: tới chính doanh nghiệp, tới cơ quan chuyên môn về du lịch, tới tổ chức bảo vệ người tiêu dùng. Với người bán không có tư cách pháp lý, khách thường chỉ còn con đường kiện dân sự, tốn kém và mất thời gian.

Cách tra cứu đơn giản: hỏi tên doanh nghiệp, mã số thuế, số giấy phép, rồi tra trên các cổng thông tin chính thức. Bài về chọn đơn vị tour đáng tin trong cùng danh mục hướng dẫn chi tiết hơn.

Doanh nghiệp có giấy phép cũng thường có quy trình rõ hơn: chương trình in sẵn, hợp đồng mẫu, chính sách đổi huỷ, người điều hành có tên. Những thứ đó không làm cảnh hồ đẹp hơn, nhưng làm chuyến đi ít bất ngờ khó chịu hơn, nhất là với đoàn đông và đoàn công ty cần chứng từ.

Câu hỏi thường gặp

Cá nhân có được bán tour Tà Đùng trọn gói không?

Theo Luật Du lịch, kinh doanh dịch vụ lữ hành phải là doanh nghiệp có giấy phép. Cá nhân, hộ kinh doanh có thể bán dịch vụ của chính mình như phòng, thuyền, nhưng gom thành chương trình trọn gói để bán thì cần tư cách doanh nghiệp lữ hành.

Giấy phép lữ hành nội địa xin ở đâu?

Nộp hồ sơ tại cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở. Doanh nghiệp ở xã Tà Đùng làm thủ tục với cơ quan của tỉnh Lâm Đồng. Thành phần hồ sơ và thời hạn kiểm theo văn bản hiện hành.

Ký quỹ lữ hành là gì?

Là khoản tiền doanh nghiệp gửi tại ngân hàng theo mức quy định, như một bảo đảm cho nghĩa vụ với khách. Mức ký quỹ tuỳ phạm vi kinh doanh và đã từng được điều chỉnh, nên kiểm trực tiếp trong nghị định hiện hành trước khi làm hồ sơ.

Chủ villa muốn bán tour thì nên làm thế nào?

Có thể tự lập doanh nghiệp và xin giấy phép lữ hành, hợp tác với một doanh nghiệp lữ hành có giấy phép để họ đứng tên chương trình, hoặc chỉ bán dịch vụ lưu trú của mình và giới thiệu khách tới các dịch vụ khác. Tránh bán trọn gói khi không có tư cách.

Doanh nghiệp lữ hành có phải chịu trách nhiệm khi thuyền của đối tác gặp sự cố không?

Doanh nghiệp bán tour chịu trách nhiệm với khách về dịch vụ đã cam kết trong chương trình, kể cả phần do đối tác thực hiện, rồi làm việc lại với đối tác theo thoả thuận. Vì vậy chọn đối tác đủ điều kiện và có thoả thuận rõ là rất quan trọng.

Khách tra cứu giấy phép lữ hành ở đâu?

Hỏi doanh nghiệp số giấy phép rồi tra trong cơ sở dữ liệu doanh nghiệp lữ hành do cơ quan quản lý du lịch công bố, kết hợp tra mã số thuế trên cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp để kiểm tên, địa chỉ và tình trạng hoạt động.